Poznań

Polska
Kraj: Polska
Kontynent: Europa
Kategoria: Miasta
Województwo: Wielkopolskie
Populacja: 554 221
Powierzchnia: 261 km²
GPS: N: 52°24'30.01", E: 16°55'59.80"
Poznań
Poznań - panorama

Poznań to miasto w środkowo-zachodniej Polsce (Wielkopolska), położone u zbiegu rzek Warty i Cybiny. Jest to jedno z najstarszych polskich miast, którego dzieje związane są początkami państwa polskiego. Badania archeologiczne wykazują, że pierwsi polanie pojawili się na terenie obecnego Poznania już około VIII wieku. Wtedy to założyli na Ostrowie Tumskim (wyspa na Warcie) jedną ze swoich osad, która stała się zalążkiem obecnego miasta. W X wieku gród ten znalazł się pod panowaniem Piastów, którzy uczynili go jednym z głównych ośrodków w swoim państwie. Poznań uważany jest za jedno z hipotetycznych miejsc chrztu Mieszka I jaki odbył się w 966 roku. Wtedy też powstało tu pierwsze w Polsce biskupstwo. W 1038 roku Poznań został zdobyty i splądrowany przez wojska księcia czeskiego Brzetysława I (1002-1055). Bardzo szybo miasto podniosło się z gruzów i już w okresie rozbicia dzielnicowego Polski stało się stolicą państwa wielkopolskich Piastów. W 1253 roku Poznań otrzymał prawa miejskie a co za tym idzie liczne przywileje oraz ulgi. Trwający przez kolejne stulecia rozwój miasta przerwał w 1655 toku potop szwedzki. W czasie zaciętych walk Poznań został doszczętnie zniszczony i spustoszony przez wojska Karola Gustawa. Miasto ponownie podniosło się z gruzów i rozwijało się aż do czasów rozbiorów Polski, kiedy to dostało się pod panowanie pruskie. Kolejne ciężkie chwile w dziejach Poznania przyszły wraz z II wojną światową, kiedy to w czasie zaciętych walk Armii Czerwonej z Niemcami zniszczone zostało około 50% zabudowy miasta. Po wojnie miasta zostało odbudowane. Dziś malownicze poznańskie stare miasto wraz z Ostrowem Tumskim na którym wznosi się najstarsza polska katedra przyciągają każdego roku wielu turystów z całego kraju.

Zwiedzanie

Jednym z najcenniejszych zabytków Poznania jest znajdująca się na Ostrowie Tumskim (jedyna pozostała z licznych niegdyś w Poznaniu wysp na Warcie) okazała katedra św. Piotra i św. Pawła. Jest to jeden z najstarszych polskich kościołów i zarazem najstarsza polska katedra. Świątynia stanowi miejsce pochówku pierwszych władców Polski aż do Kazimierza Odnowiciela (a także członków wielkopolskiej linii Piastów). W jej murach w 966 roku prawdopodobnie odbył się chrzest Mieszka I. Na przestrzeni wieków katedra była wielokrotnie przebudowywana, a swój obecny gotycki wygląd uzyskała w czasie powojennej odbudowy. Nieopodal katedry znajduje się XV wieczny kościół Najświętszej Marii Panny, który ustawiony został w miejscu gdzie w X wieku znajdowało się platium Mieszka I, czyli pałac księcia i kaplica zbudowana dla jego żony - Dobrawy. Była to pierwsza świątynia chrześcijańska w Polsce. Pozostałe zabytki miasta jakie warto to zobaczyć to m in. znajdujący się na starym rynku majestatyczny renesansowy Ratusz, kolegiatę farną Matki Boskiej Nieustającej Pomocy i św. Marii Magdaleny, dawne kolegium jezuickie (obecnie urząd miasta), wybudowany na początku XX wieku dla niemieckiego cesarza i króla Prus Wilhelma II okazały zamek Cesarski oraz pozostałości średniowiecznych murów obronnych.

Muzea w Poznaniu

  • Muzeum Narodowe - mieści się w zabytkowym gmachu na starym mieście przy Alei Marcinkowskiego 9 i prezentuje bogate zbiory sztuki polskiej oraz europejskiej od średniowiecza po wiek XX. Placówka założona została w 1919 roku z połączenia kilku historycznych kolekcji. Najstarsza z nich, Muzeum Starożytności Polskich i Słowiańskich w Wielkim Księstwie Poznańskim powstało w 1857 roku przy Poznańskim Towarzystwie Przyjaciół Nauk. Kolejnym elementem który położył podwaliny pod powstanie dzisiejszej placówki były darowizny Seweryna Mielżyńskiego. Obecnie muzeum szczyci się jedną z największych kolekcji malarstwa (zarówno światowego jak i krajowego) w Polsce. Do najcenniejszych dzieł należą m.in. kolekcja barokowych portretów trumiennych oraz dzieła polskich mistrzów, m.in. Jacka Malczewskiego, Stanisława Wyspiańskiego i Jana Matejki. Galerię warto też odwiedzić dla zbiorów malarstwa niderlandzkiego, holenderskiego i włoskiego oraz jedynego w Polsce zbioru malarstwa hiszpańskiego. Obejrzeć można tu dzieła należące do takich artystów jak m.in. Francesco Bassano, Giovanni Bellini, Vincenzo Catena, Lucas Cranach Starszy, Jan van Goyen, Bernardo Strozzi, Francisco de Zurbarán czy Jusepe de Ribera. Placówka oferuje także bogaty program lekcji muzealnych (większość połączona jest z warsztatami plastycznymi), kursy, warsztaty i spotkania rozwijające zainteresowania z zakresu sztuki.
  • Muzeum Historii Miasta Poznania - mieści się w poznańskim ratuszu na Starym Rynku i stanowi oddział Muzeum Narodowego. Placówka prezentuje głównie różnego rodzaju artefakty i przedmioty jakie odnalezione zostały w czasie prac archeologicznych na terenie miasta. Ponadto obejrzeć tu można m.in. plastyczny plan miasta z X wieku, model fortu poznańskiego, wyroby rzemiosła artystycznego, fragmenty rzeźb, detali architektonicznych oraz obrazy. Eksponaty prezentowane są w reprezentacyjnych salach pierwszego piętra - z Salą Renesansową (tzw. Wielką Salą) oraz odbudowanych w formie sal wystawienniczych pomieszczeniach drugiego pietra.
  • Muzeum Archeologiczne - mieści się w Pałacu Górków przy ulicy Wodnej 27 i prezentuje zbiory archeologiczne z terenów całej Polski oraz kolekcje pozaeuropejskie. Historia zbiorów sięga połowy XIX wieku. Z biegiem czasu wraz z łączeniem się placówek muzealno naukowych i rozwojem muzealnictwa w Poznaniu i Wielkopolsce zbiory powiększały się, czemu sprzyjał wzrost badań archeologicznych prowadzonych na terenach Wielkopolski oraz miasta Poznania. Obecnie zbiory muzeum przechowywane są w trzech działach: Dział Archeologii Wielkopolski, Dział Archeologii Powszechnej oraz w Dziale Archeologii Miasta Poznania. Muzeum Archeologiczne w Poznaniu posiada cenne zbiory pochodzące ze wszystkich epok stanowiących przedmiot zainteresowania archeologią. Placówka zajmuje się także działalnością edukacyjną, ochroną zabytków a także organizuje wystawy czasowe.
  • Rezerwat Archeologiczny Genius Loci - znajduje się na Ostrowie Tumskim przy ulicy ks. Ignacego Posadzego 3 i stanowi filię Muzeum Archeologicznego. Placówka prezentuje pamiątki początków państwa polskiego i miasta Poznania. W pełni interaktywna wystawa, wyposażona w multimedialne kioski i projektory holograficzne, zapoznaje widzów z pierwotną zabudową Ostrowa Tumskiego z X wieku. Początek ekspozycji stanowi sala kinowa z technologią 3D, w której wyświetlany jest film o początkach Poznania i przeprowadzanych w okolicy badaniach archeologicznych. Następnie przechodzi się do sal wyposażonych w szklane podłogi, pod którymi wyeksponowano wał grodu poznańskiego z X wieku oraz fundamenty muru biskupa Jana Lubrańskiego.
  • Muzeum Instrumentów Muzycznych - mieści się na Starym Rynku w trzech zabytkowych kamienicach (w tym w Kamienicy Grodzickich) i stanowi oddział Muzeum Narodowego. W placówce zgromadzono przeszło 2 tysiące różnego rodzaju eksponatów z praktycznie wszystkich kontynentów. Szczególnie bogaty jest zbiór instrumentów lutniczych (m.in. polskich i włoskich), fortepianów, instrumentów drewnianych i blaszanych czy polskich instrumentów ludowych. Do najcenniejszych eksponatów należą m.im. pochodzący z II/I w. p.n.e. karnyx celtycki, ceramiczna grzechotka z okresu kultury łużyckiej, harfa z pojedynczą akcją z 1788 roku czy fortepian należący niegdyś do Fryderyka Chopina. Eksponaty zgromadzone są w 19 salach tematycznych. Jest to największe tego typu muzeum w Polsce i trzecie co do wielkości w Europie.
  • Muzeum Sztuk Użytkowych - mieści się w Zamku Królewskim przy ulicy Góra Przemysła 1 i stanowi oddział Muzeum Narodowego. Placówka otwarta została w 1965 roku jako Muzeum Rzemiosł Artystycznych. Muzeum szczyci się kolekcją przeszło 11 tysięcy eksponatów takich jak m.in. tkaniny, meble, ceramika, szkło czy srebro. Ekspozycje prezentowane są w układzie chronologicznym, od średniowiecza do współczesności. Zachowując pamięć o królewskiej przeszłości miejsca, w którym Muzeum jest usytuowane, na parterze wyodrębniona została przestrzeń poświęcona Przemysłowi II oraz dziejom Zamku.
  • Muzeum Broni Pancernej - znajduje się na poznańskiej Woli na terenie dawnych koszar przy ulicy 3 Pułku Lotniczego i prezentuje kolekcję militariów oraz pojazdów pancernych. Obejrzeć tu można m.in. samobieżne działo szturmowe Sturmgeschütz IV, niszczyciel czołgów Achilles, samobieżne działo SU-76 z oryginalnym napisem Zemsta za Katyń, zbudowany w 1935 roku lekki czołg rozpoznawczy TKS (najstarszy i najlżejszy eksponat placówki), samochód ZiŁ-111D, parowóz Tp3 czy czołgi T34.
  • Muzeum Etnograficzne - mieści się w XIX wiecznym budynku dawnej loży masońskiej przy ulicy Grobla 25 i stanowi oddział Muzeum Narodowego. W swoim obecnym kształcie placówka otwarta została w 1987 roku i prezentuje zabytki wielkopolskiej kultury ludowej. Ekspozycja stała obejmuję m.in. rzeźbę, malarstwo, stroje ludowe, hafty, zdobnictwo (ceramika, drewno) oraz rekwizyty obrzędowe i instrumenty muzyczne z XIX i XX wieku. Placówka regularnie są organizowane wystawy czasowe. Muzeum otoczone jest zabytkowym parkiem o założeniach barokowych, z zachowanym starodrzewem. W jego centrum znajduje się zabytkowa XVII-wieczna studzienka.
  • Muzeum Powstania Wielkopolskiego - mieści się w budynku Odwachu na Starym Rynku 3 i stanowi oddział Wielkopolskiego Muzeum Niepodległości. Poznański Odwach jest jednym z najwybitniejszych zabytków architektury polskiej. Wybudowano go w XVIII wieku z inicjatywy ówczesnego starosty generalnego wielkopolskiego Kazimierza Raczyńskiego. Projekt wykonał najprawdopodobniej architekt królewski Jan Chrystian Kamsetzer (współtwórca warszawskich Łazienek i wnętrz Zamku Królewskiego). W listopadzie 1919 roku znalazła tu siedzibę jedna z najważniejszych formacji Powstania Wielkopolskiego – paramilitarna Straż Ludowa. Pod koniec grudnia załoga Odwachu ruszyła do Powstania. W okresie międzywojennym w budynku mieścił się areszt garnizonowy, a po II wojnie światowej utworzono tu Muzeum Ruchu Robotniczego, które to z kolei w 2001 roku przekształcone zostało w Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918-1919 dokumentujące jego wybuch oraz przebieg. Ponadto w placówce zapoznać się można z dziejami ruchu niepodległościowego Wielkopolski od pierwszej połowy XIX wieku do końca dwudziestolecia międzywojennego. Obejrzeć można tu m.in. liczne pamiątki, fotografie, rysunki, malarstwo, rzeźbę, umundurowanie, militaria, sztandary czy odznaczenia.
  • Muzeum Powstania Poznańskiego - mieści się w Zamku Cesarskim przy ulicy Święty Marcin 80/82 i gromadzi zbiory dotyczące Powstania Poznańskiego jakie miało miejsce w czerwcu 1956 roku. Był to pierwszy w PRL strajk generalny w czasie którego demonstracje uliczne. Protesty zostały krwawo stłumione przez wojsko i milicję, a samo wydarzenie było przez propagandę PRL bagatelizowane jako "wypadki czerwcowe" lub przemilczane. W placówce obejrzeć można liczne zdjęcia, pamiątki działań zbrojnych oraz przedmioty związane z walką opozycyjną. Muzeum gromadzi także źródła historyczne związane z opozycją antykomunistyczną, głównie z terenu Wielkopolski. Bogata jest m.in. biblioteka, zawierająca prasę, druki i książki tzw. drugiego obiegu.
  • Muzeum Bambrów Poznańskich - znajduje się przy ulicy Mostowej 7 i prezentuje historię oraz kulturę Bambrów poznańskich. Bambrem (Posener Bamberger) określa się potomków przybyłych do Poznania i okolic w latach 1719-1753 niemieckich osadników z okolic Bambergu (Frankonia). Zasiedlili oni głównie opuszczone wsie, które zostały zniszczone podczas wojny północnej i wyludnione w skutek epidemii cholery. Stosunkowo szybkiej polonizacji sprzyjała wspólna z rdzennymi mieszkańcami wiara i małżeństwa mieszane. Ekspozycja muzealna obejmuje blisko 1500 różnego rodzaju eksponatów i pamiątek. W ramach wystawy stałej prezentowany jest także XIX-wieczny dom bamberski z pełnym wyposażeniem.
  • Makieta Dawnego Poznania - mieści się w podziemiach kościoła franciszkanów konwentualnych przy ulicy Franciszkańskiej 2 i prezentuje trzy multimedialne makiety: makietę Grodu Pierwszych Piastów na Ostrowie Tumskim, makietę Dawnego Poznania według ryciny Brauna-Hogenberga z 1618 roku oraz makietę Starego Rynku dla osób niewidomych w skali 1:100. Pokazowi makiety Dawnego Poznania towarzyszy 27-minutowy komentarz z taśmy autorstwa prof. Jacka Wiesiołowskiego i efekty dźwiękowo-wizualne (dym, błyskawica oraz pożar). Prezentacja Grodu Piastów ubogacona jest pokazem laserowym z użyciem urządzenia laserowego wyświetlającego 16,8 mln kolorów.
  • Galeria Miejska Arsenał - mieści się w modernistycznym budynku na Starym Ryneku (przy ulicy Stary Rynek 6) i zajmuje się organizacją wystaw indywidualnych i zbiorowych artystów polskich i zagranicznych. W galerii wystawiane są głównie dzieła malarskie, grafika, rzeźba, rysunek, performance, sztuka wideo, a także widowiska offowe. Dzięki trzem dużym poziomom wystawienniczym, w ciągu roku w Arsenale prezentowanych jest ponad 30 wystaw.
  • Muzeum Archidiecezjalne - znajduje się na Ostrowie Tumskim w budynku dawnej Akademii Lubrańskiego (Collegium Lubranscianum) przy ulicy J. Lubrańskiego 1 i prezentuje bogate zbiory średniowiecznej i nowożytnej sztuki sakralnej. Muzeum założone zostało w ostatnim dziesięcioleciu XIX wieku przez ówczesnego Arcybiskupa Gnieźnieńsko-Poznańskiego - Floriana Stablewskiego. Jednym z najcenniejszych eksponatów placówki jest miecz świętego Piotra, którym Piotr Apostoł podczas pojmania Chrystusa w Ogrodzie Oliwnym odciął Malchusowi (słudze arcykapłana) ucho. Przez wieki był on traktowany jak relikwia i przechowywano go w skarbcu Katedry Poznańskiej. Ponadto obejrzeć można tu także m.in. dawne naczynia i stroje liturgiczne, kolekcję malarstwa i rzeźby gotyckiej oraz galerię portretów trumiennych dostojników kościelnych, urzędników państwowych i postaci historycznych.
  • Muzeum Uzbrojenia - znajduje się na terenie dawnego Fortu Winiary, na poznańskiej Cytadeli i prezentuje oprócz ikonografii, fotografii i militariów także dużą kolekcję sprzętu wojskowego. W zbiorach znajdują się m.in. czołgi, samochody wojskowe, samoloty, śmigłowce, haubice i armaty, będące także na wyposażeniu Wojska Polskiego. Jednym z najcenniejszych eksponatów jest radziecki system wyrzutni rakietowej BM-13-16 "Katiusza" na podwoziu amerykańskiej ciężarówki Studebaker US-6 z 1944 roku. Jest to jedyna tego typu wyrzutnia konfiguracji wojennej zachowana w kraju i Europie.
  • Muzeum Armii Poznań - znajduje się na estakada Małej Śluzy dawnego Fortu Winiary na terenie Parku Cytadela i prezentuje archiwalne fotografie, wspomnienia, prasę, dokumenty, mapy, a także broń oraz elementy uzbrojenia, wyposażenia i umundurowania Armii "Poznań" istniejącej od 23 marca do 21 września 1939 roku. Ekspozycja stała "Wierni przysiędze" przypomina szlak bojowy Armii "Poznań" kładąc szczególny nacisk na bitwę nad Bzurą jaka stoczona została w dniach od 9 do 22 września 1939 roku. Wśród eksponatów obejrzeć można m.in. moździerz piechoty "Stockes-Brandt", karabin przeciwpancerny wz. 1935 "Ur" czy lufę od armaty przeciwlotniczej wz. 1936 "Bofors".
  • Muzeum Historii Ubioru - znajduje się przy ulicy Kwiatowej 14/2 i prezentuje historyczne ubiory oraz akcesoria modowe pochodzące głównie z okresu XIX wieku. Misją placówki jest przybliżenie społeczeństwu wyjątkowej dziedziny sztuki użytkowej, jaką jest ubiór historyczny i uświadomienie o jego istotnej roli w europejskim dziedzictwie kulturowym. W muzeum obejrzeć można m.in. największy w Polsce prywatny zbiór XIX–wiecznych, kompletnych sukien.
  • Rogalowe Muzeum Poznania - mieści się w zabytkowej kamienicy na Starym Rynku 41 i poświęcone jest tradycji wypieku rogala świętomarcińskiego. Placówka założona została w 2014 roku przez Szymona Waltera. Zwiedzanie muzeum ma charakter interaktywny. Zwiedzający w trakcie pokazu poznają sposób produkcji rogala według oryginalnej receptury.
  • Poznańskie Muzeum Pyry - znajduje się przy ulicy Wronieckiej 18 i poświęcone jest typowemu dla stolicy Wielkopolski przysmakowi - ziemniakowi, który w okolicach Poznania nazywany jest pyrą. Zwiedzanie odbywa się w grupach, z przewodnikiem, i rozpoczyna małymi warsztatami, w czasie których można przyprawić swoją własną pyrkę. Ta idzie wprost do pieca, a gotowy produkt można zabrać na pamiątkę. Zjedzenie go nie jest wskazane. Dalsza ścieżka zwiedzania opowiada o kraju pochodzenia ziemniaków, sposobie w jaki dostały się do Europy a później jak zostały spopularyzowane na Starym Kontynencie.
  • Muzeum Czekolady - znajduje się przy ulicy Wrocławskiej 12 i powstało z myślą o najmłodszych. Zwiedzanie muzeum ma charakter interaktywny. Zwiedzający mają możliwość własnoręcznego "wyprodukowania" czekolady lub piernika w wybranej przez siebie konfiguracji i kształcie.

Legenda

Na Starym Rynku, na wieży poznańskiego ratusza każdego dnia w południe można oglądać trykające (czyli uderzające się rogami) się koziołki. O tym skąd się tu wzięły opowiada jedna z miejscowych legend. Niegdyś, po wielkim pożarze miasta gdy odbudowano ratusz postanowiono uczcić to wydarzenie poprzez urządzenie wystawnego przyjęcia. Główne danie, którym miał być okazały sarni udziec zlecono przygotowanie kuchcikowi Pietrkowi. Jako, że on także zapragnął uczestniczyć w szalonej zabawie to zdecydował się opuścić kuchnię zostawiając bez opieki piekące się mięso. Kiedy wrócił okazało się, że potrawa doszczętnie się spaliła. Przerażony chłopiec pobiegł na pobliską łąkę, gdzie złapał dwa pasące się koziołki i przywlókł je siłą do kuchni. Nieposłuszne zwierzęta jednak wyrwały się mu i uciekły na ratuszową wieżę, gdzie ze strachu na oczach wszystkich gości zaczęły się trykać nogami. Ten widok tak rozśmieszył zebranych, że zaniedbanie zostało darowane Pietrkowi, a na pamiątkę tego zdarzenia burmistrz nakazał wykonanie specjalnego zegara, który zawiera mechanizm z trykającymi się koziołkami.

Ciekawostki

  • W 1875 roku w Poznaniu po długoletnich staraniach na uzyskanie zgody rządu pruskiego zainaugurował działalność Teatr Polski;
  • Słynny napój Coca-Cola został po raz pierwszy zaprezentowany na Targach w Poznaniu w 1957 roku;
  • Poznań jako jedyne miasto występuje w hymnie Polski, w wersecie "Jak Czarniecki do Poznania, po szwedzkim zaborze, dla ojczyzny ratowania rzucim się przez morze".

Zdjęcia [52]
Poznań
Miasta malby· 1320
Poznań
Miasta malby· 1455
Poznań
Miasta malby· 1331
Poznań
Miasta malby· 1395
Poznań
Miasta malby· 1394
Poznań
Miasta malby· 1451
Zabytki i atrakcje w pobliżu (do 50 km)
Czy wiesz że?
Imperium osmańskie oraz Szwajcaria jako jedyne państwa trzecie nie uznały likwidacji Rzeczypospolitej na skutek rozbiorów. Jedna z legend głosi, że że Turcy chcąc szczególnie podkreślić fakt nieuznania rozbiorów Polski, przy każdej prezentacji ambasadorów i dyplomatów na dworze sułtana powtarzali: "Poseł Lechistanu jeszcze nie przybył".
Reklama
Polub nas