Şanlıurfa

Turcja
Kraj: Turcja
Kontynent: Europa
Kategoria: Miasta
Prowincja: Şanliurfa
Strona Internetowa: www.sanliurfa.gov.tr
GPS: N: 37°9'34.68", E: 38°47'44.01"
Şanlıurfa
Şanlıurfa - panorama
Şanlıurfa (dawniej Edessa) to miasto w południowo-wschodniej Turcji, położone w pobliżu syryjskiej granicy. Jak głosi jedna z legend Edessa była pierwszym miastem założonym po potopie. Nawet jeżeli to nieprawda, to z pewnością historia miasta sięga wczesnych czasów starożytnych. W III wieku p.n.e. osada zwana Orhai została zajęta przez wojska jeden z tzw. diadochów Seleukosa I Nikatora. Swego czasu był on oficerem w armii Aleksandra Wielkiego, ciesząc się jego uznaniem. Po śmierci Aleksandra został królem znacznej wschodniej części jego imperium. Dzięki korzystnemu położeniu na trasie jedwabnego szlaku W czasach hellenistycznych leżąca na jedwabnym szlaku Edessa stała się jednym z ważniejszych ośrodków miejskich ówczesnej Syrii. W późniejszym czasie miasto stało się jednym z pierwszych ośrodków chrześcijaństwa. Według legendy, pierwszym biskupem Edessy był uczeń samego Chrystusa Addai. Jednak według tradycji kościelnej sukcesję apostolską biskupi Edessy otrzymali od Serapiona, biskupa Antiochii (190–203). Lecz w odróżnieniu od Antiochii, w której mówiło się po grecku, językiem dominującym był język syryjski. W 232 roku sprowadzono do Edessy z Indii relikwie świętego Tomasza Apostoła. W mieście przechowywano także słynny mandylion - wizerunek Chrystusa "nie ręką ludzką uczyniony". Z jego przybyciem związana jest opowieść o królu Abgarze V, władcy Edessy. Kiedy król zachorował na trąd, wysłał swego sługę Ananiasza, przez którego prosił Jezusa, którego sława uzdrowiciela była już wówczas głośna, aby przybył z Judei. Chrystus nie mógł jednak spełnić prośby króla, o czym zawiadamiał go w liście. Jezus obiecał też, że po jego śmierci do Abgara uda się jeden z jego uczniów celem uzdrowienia władcy. W liście znajdowało się również zapewnienie, że Edessa nie zostanie nigdy zdobyta przez wrogów. Abgar poprosił swojego wysłannika, aby w przypadku gdyby Chrystus nie mógł przybyć, sporządził jego portret. W Jerozolimie okazało się jednak, że posłaniec nie jest w stanie namalować oblicza Zbawiciela. Wówczas Chrystus przyłożył chustę do swojej twarzy i w ten sposób powstał portret, którego kontemplacja uzdrowiła króla. Na początku IV wieku Edessa stała się metropolią kościelną kraju Osroene z jedenastoma sufraganiami, podległą patriarsze Antiochii. Na początku VII wieku miasto zostało podbite i zajęte przez Persów, jednak bardzo szybko zostało ono odzyskane przez Bizancjum. Niespełna trzy dekady później Edessę zajęli Arabowie, którzy sprawowali tu swoje rządu aż do 1031 roku. W kolejnych latach miasto wielokrotnie przechodziło z rąk do rąk. Ostatecznie Edessę przejęli krzyżowcy i założyli Hrabstwo Edessy. W W 1144 roku miasto zostało najechane i doszczętnie zniszczone przez Turków, co zapoczątkowało jego upadek. W kolejnych wiekach o Edessę walczyli tureccy sułtanowie Aleppo, Mongołowie i Mamelucy. Ostatecznie w pierwszej połowie XVII wieku miasto stało się częścią Imperium osmańskiego. Wtedy też znane było już pod nazwą Urfa. Początkowo znaczną część ludności miasta i okolic stanowili syryjscy chrześcijanie różnych wyznań, ale w wyniku ucisku tureckiego i masakr w latach 1895 i 1915, chrześcijanie wyginęli albo uciekli. Turecka nazwa Urfa zmieniona została w 1984 roku przez turecki parlament poprzez dodanie doń członu Şanlı oznaczającego wielki, zwycięski (uczyniono tak, aby upamiętnić opór miasta w tureckiej wojnie niepodległościowej z lat 1919-1923). Obecnie Şanlıurfa zamieszkiwana jest przez przeszło 650 tysięcy mieszkańców i stanowi ważny ośrodek przemysłowy i handlowy regionu.

Zwiedzanie
Jednym z najważniejszych zabytków Şanlıurfy jest kompleks Dergah z jaskinią w której według legendy urodził się ojciec narodu żydowskiego i jeden z proroków islamu Abraham. Spędził on tu pierwsze siedem lat swojego życia ukrywając się przed królem Nemrodem. W pobliżu jaskini znajduje się święte źródło oraz meczet Mevlid-i Halil. Obecnie miejsce to stanowi cel pielgrzymek wielu religii, zwłaszcza islamu i judaizmu. Zwiedzając Dergah warto także zajrzeć do parku zwanego Gölbasi z licznymi jeziorkami ze świętymi karpiami i ogrodem różanym. Przy jednym z jezior wznosi się niezwykle malowniczy meczet Rizvaniye Camii. Ta pokryta trzema kopułami niewielka budowla wzniesiona została w 1736 roku z inicjatywy osmańskiego gubernatora. Pozostałe ważny zabytki Şanlıurfy to m.in. Wielki Meczet (Ula Camii), bizantyjski most Millet Köprüsü, wzniesiony w pierwszej połowie XIII wieku meczet Hali Rahman Camii, założony w czasach Sulejmana Wspaniałego (1494-1566) kryty bazar, XV wieczny meczet Hasan Pasa Cami oraz usytuowane na wzgórzu pozostałości zamku.
Zabytki i atrakcje w pobliżu (do 50 km)
Czy wiesz że?
Na przełomie 1987 i 1987 roku w czasie prac wykopaliskowych jakie prowadzone były w jaskini w Yarimburgaz (około 30 km od Stambułu) odkryto skamieniałości przodków człowieka pochodzące sprzed około miliona lat. Jest to jak dotychczas najstarsze tego typu znalezisko jakiego udało się dokonać poza Afryką.
Reklama
Polub nas