Utrecht

Holandia
Kraj: Holandia
Kontynent: Europa
Kategoria: Miasta
Prowincja: Utrecht
Populacja: 306 731
Powierzchnia: 99 km²
GPS: N: 52°5'28.54", E: 5°7'21.89"
Utrecht
Utrecht - panorama
Utrecht to miasto w środkowej Holandii, położone nad kanałem Amsterdam-Ren. Jego początki sięgają I wieku n.e. kiedy to znajdował się tu jeden z przygranicznych rzymskich garnizonów (castellum). W III wieku n.e. został on doszczętnie zniszczony przez zamieszkujące przeciwległy brzeg Renu plemiona germańskie. W średniowieczu miasto stanowiło siedzibę biskupów i zarazem ważny ośrodek katolicyzmu w Niderlandach. Jednym z pierwszych biskupów Utrechtu był anglosaski misjonarz działający w państwie Franków - Biskup Wilibrord (658-739). Prawa miejskie, a co za tym idzie liczne przywileje oraz ulgi Utrecht uzyskał w 1122 roku. W 1579 roku w mieście została podpisana przez północne prowincje Niderlandów tzw. unia utrechcka, która proklamowała wolność religijną i walkę z Hiszpanami. Okres władzy biskupiej zakończył się w XVI stuleciu. Kolejną ważną datą w dziejach miasta był rok 1713 w którym podpisany został traktat utrechcki kończący wojnę z Hiszpanią. Dziś Utrecht stanowi ważny ośrodek handlowy i kulturalny kraju.

Zwiedzanie
Przez stare miasto Utrechtu ciągną się dwa malownicze kanały: Oude Gracht (Stary Kanał) i Nieuwe Gracht (Nowy Kanał). Pierwszy z nich powstał w XIV stuleciu i by ułatwić mieszkańcom dostęp do piwnic wybudowano go kilka metrów poniżej terenu. Dziś ciągną się wzdłuż niego liczne bogato zdobione rezydencje kupieckie. Równolegle do Starego Kanały biegnie Nowy Kanał, który zgodnie z legenda powstał dla mniej zamożnych kupców, których nie było stać budowę okazałego domu. Pomiędzy kanałami znajduje się najstarsza część miasta w której spotkać można wiele zabytkowych budowli. Najważniejszą z nich jest monumentalna protestancka katedra Świętego Marcina (Sint-Maarten Domkerk). Jej początki sięgają VII wieku n.e., kiedy to wzniesiona została pierwsza drewniana świątynia. Obecna gotycka konstrukcja powstała w XIII wieku, a jej rozbudowa ciągnęła się przez trzy kolejne stulecia. W 1674 roku miasto zostało nawiedzone przez potężną wichurę w czasie której runął cały korpus nawowy katedry. Do dziś zachowała się tylko część wschodnia oraz wolnostojąca wieża Domtoren. Ma ona przeszło 112 metrów wysokości i stanowi najwyższą tego typu budowlę w północnych Niderlandach. Na szczycie wieży znajduje się taras widokowy z którego rozpościera się przepiękna panorama całego miasta.
Pozostałe ważne zabytki Utrechtu to m.in. dom rodzinny Adriaana Florenszoon Boeyensa (papieża Hadriana VI), wzniesiona na początku XX wieku i stanowiąca symbol światowego starokatolicyzmu katedra św. Gertrudy (Geertekerk), usytuowany przy ulicy Prins Hendriklaan 50 modernistyczny Dom Rietvelda (budowla ta uznawana jest za sztandarowe dzieło kierunku w sztuce zwanego De Stijl), XIV wieczny kościół farny Buurkerk, XI wieczny romański kościół św. Jana (Janskerk) oraz XI wieczny kościół św. Piotra (Pieterskerk).

Ciekawostki
- W 1459 roku w Utrechcie urodził się Adriaan Florenszoon Boeyens, późniejszy papież Hadrian VI. Był to ostatni papież spoza Włoch do czasu wyboru Jana Pawła II.